Nhận biết các dấu hiệu thiếu canxi ở bà bầu và cách khắc phục

Dấu hiệu thiếu canxi ở bà bầu là một trong những vấn đề cần được lưu ý để đảm bảo sức khỏe cho mẹ và giúp thai nhi phát triển toàn diện. Đặc biệt khi thiếu canxi có thể khiến mẹ bầu mệt mỏi, buồn nôn, đau nhức xương khớp,… và tăng nguy cơ bị biến chứng nghiêm trọng nếu không được khắc phục kịp thời.  

Vai trò của canxi đối với bà bầu và thai nhi

Canxi là khoáng chất thiết yếu, đóng vai trò quan trọng trong việc duy trì sức khỏe mẹ bầu và hỗ trợ sự phát triển của thai nhi. Cụ thể:

Với bà bầu, việc bổ sung đầy đủ canxi có thể mang tới những lợi ích như:

• Củng cố cấu trúc xương, ngăn ngừa tình trạng loãng xương.
• Tham gia vào quá trình co cơ, truyền tín hiệu thần kinh và đông máu giúp mẹ bầu duy trì vận động linh hoạt và sức khỏe tổng thể.
• Điều hòa huyết áp, làm giảm nguy cơ cao huyết áp và tiền sản giật, một trong những biến chứng nguy hiểm giai đoạn thai kỳ.

Trong trường hợp mẹ bổ sung canxi đầy đủ và đúng thời điểm, loại khoáng chất này sẽ giúp thai nhi:

• Canxi là thành phần chính cấu tạo nên xương, răng của bé. Bắt đầu từ tuần thứ 8 thai kỳ, thai nhi bắt đầu hình thành khung xương nên nhu cầu về canxi sẽ tăng mạnh trong 3 tháng cuối để hoàn thành hệ xương. 
• Canxi giúp điều hoà nhịp tim, phát triển hệ thần kinh cho bé. 
• Lượng canxi cung cấp đủ giúp thai nhi tránh nguy cơ dị tật liên quan đến xương, còi xương hoặc chậm phát triển. 

Theo các tổ chức y tế thế giới, nhu cầu canxi của mẹ bầu thay đổi theo từng giai đoạn thai kỳ:

• Tam cá nguyệt thứ nhất cần 800 – 1.000 mg canxi/ngày: Giai đoạn thai nhi bắt đầu hình thành khung xương cơ bản, nhu cầu canxi vẫn ở mức vừa phải.
• Tam cá nguyệt thứ hai cần 1.000 – 1.200 mg canxi/ngày: Thai nhi phát triển nhanh, đặc biệt là hệ xương và cơ nên nhu cầu canxi tăng cao.
• Tam cá nguyệt thứ ba cần 1.200 – 1.500 mg canxi/ngày: Giai đoạn nhu cầu canxi ở mẹ bầu cao nhất do thai nhi cần nhiều khoáng chất để hoàn thiện xương, răng và chuẩn bị cho việc chào đời.

Đặc biệt, phụ nữ nếu có kế hoạch mang thai nên bổ sung canxi sớm (khoảng 600 – 800mg/ngày) để cơ thể khỏe mạnh, giảm nguy cơ thiếu hụt khi bước vào giai đoạn thai kỳ. 

Các dấu hiệu bà bầu thiếu canxi

Các biểu hiện cụ thể của mẹ bầu thiếu canxi gồm có: 

• Đau nhức xương khớp, đau lưng: Xương khớp của thai phụ trở nên yếu, dễ bị đau nhức, nhất là vùng lưng, hông và đầu gối. Cùng với áp lực từ thai nhi ngày càng lớn ở những tháng cuối càng gia tăng cảm giác đau khiến mẹ bầu khó khăn khi di chuyển hoặc nằm nghỉ. 
• Chuột rút thường xuyên, tê bì tay chân: Phần lớn mẹ bầu cảm thấy tê bì, ngứa ran ở tay chân do thiếu canxi ảnh hưởng tới chức năng cơ và thần kinh, gây co cơ không kiểm soát. 
• Răng yếu, dễ ê buốt: Canxi là thành phần chính cấu tạo nên men răng nên khi thiếu hụt, răng của thai phụ sẽ trở nên nhạy cảm, dễ ê buốt. Thậm chí là sâu răng hoặc chảy máu nướu. 
• Móng tay giòn, tóc gãy rụng nhiều: Các mô liên kết suy yếu làm móng dễ gãy, nứt và tóc gãy rụng nhiều hơn bình thường. 
• Mất ngủ, căng thẳng, thường xuyên cáu gắt: Mẹ bầu không được cung cấp đủ lượng canxi cần thiết sẽ dễ mất ngủ, ngủ không sâu giấc. Tình trạng này kéo dài làm tăng cảm giác căng thẳng, hay cáu gắt, ảnh hưởng nghiêm trọng đến sức khỏe tinh thần, thể chất của chị em. 
• Huyết áp cao, nguy cơ tiền sản giật: Càng cuối thai kỳ, nguy cơ tăng huyết áp càng cao khi cơ thể không được bổ sung đủ lượng canxi cần thiết. Ở trường hợp này, mẹ bầu phải phải đối mặt với nguy cơ tử vong do tiền sản giật, một biến chứng nguy hiểm với triệu chứng như đau đầu dữ dội, phù nề,… 
• Thai nhi chậm phát triển, còi xương bẩm sinh: Thai nhi có thể không nhận đủ khoáng chất cần thiết để phát triển hệ xương và răng. Hậu quả là em bé chậm tăng trưởng, nhẹ cân, còi xương bẩm sinh. 

Nguyên nhân khiến bà bầu thiếu canxi

• Chế độ ăn thiếu canxi: Mẹ bầu không chú trọng bổ sung các thực phẩm giàu canxi, sữa, hải sản, rau xanh vào thực đơn hàng ngày.
• Hấp thụ canxi kém do thiếu vitamin D: Vitamin D đóng vai trò quan trọng trong việc giúp cơ thể hấp thụ canxi ở ruột. Vì vậy, mẹ bầu cung cấp không đủ vitamin D cũng là nguyên nhân chính khiến mẹ thiếu canxi.
• Thai nhi lấy nhiều canxi từ mẹ: Trong suốt thai kỳ, nhất là ở tam cá nguyệt thứ ba, thai nhi cần một lượng lớn canxi để phát triển xương, răng và hệ thần kinh. Nếu không bổ sung đủ canxi, cơ thể thai phụ sẽ rút canxi từ xương để cung cấp cho bé và làm tăng nguy cơ thiếu hụt canxi ở mẹ.
• Mẹ bầu bị ốm nghén nặng: Các cơn ốm nghén gây buồn nôn, nôn mửa và chán ăn làm thai phụ ăn ít, không thể hấp thụ đầy đủ các chất dinh dưỡng bao gồm cả canxi. Tình trạng nôn ói kéo dài cũng làm mất một lượng khoáng chất qua đường bài tiết làm thiếu hụt canxi thêm trầm trầm trọng.
• Bệnh lý nền: Rối loạn tuyến giáp, bệnh thận hoặc tiểu đường thai kỳ có thể làm giảm khả năng hấp thụ hoặc chuyển hóa canxi ở thai phụ.
• Sử dụng thuốc: Bà bầu dùng các loại thuốc chống co giật, thuốc lợi tiểu,… cũng làm giảm khả năng hấp thu và đẩy mạnh quá trình bài tiết khoáng chất này.
• Thói quen sinh hoạt không lành mạnh: Uống nhiều trà, cà phê hoặc ăn các thực phẩm giàu oxalate (rau bina, củ cải) cũng là nguyên nhân hàng đầu cản trở cơ thể mẹ bầu hấp thụ canxi.

Cách khắc phục tình trạng thiếu canxi ở bà bầu

Bổ sung canxi bằng những thực phẩm tự nhiên

Các loại thực phẩm tiêu biểu giúp bà bầu bổ sung canxi tự nhiên và bền vững gồm có: 

• Sữa và các sản phẩm từ sữa: Sữa tươi, sữa chua, phô mai,… Đặc biệt, mẹ bầu nên ưu tiên sử dụng sữa không đường hoặc ít đường để tránh tăng cân quá mức.
• Hải sản: Tôm cua, các loại cá như cá hồi, cá mòi (ăn cả xương),…
• Các loại hạt và đậu: Thai phụ nên ăn nhiều các loại hạt như hạnh nhân, đậu nành, đậu hũ,…
• Rau xanh: Cải kale, bông cải xanh, cải bó xôi,… 
• Các loại trái cây khô: Nho khô, mơ khô, sung khô là gợi ý lý tưởng. Tuy nhiên thai phụ không nên ăn nhiều để tránh bị tiểu đường thai kỳ. 

Các thực phẩm trên không chỉ cung cấp canxi mà còn chứa nhiều chất xơ giúp cải thiện tiêu hoá, giảm táo bón. Trong khi đó, sữa và hải sản lại giàu Omega – 3 và protein hỗ trợ phát triển thần kinh ở thai nhi và tăng cường năng lượng cho mẹ bầu. 

Vì vậy, thực đơn cho mẹ bầu nên kết hợp linh hoạt các loại thực phẩm khác nhau để đa dạng dưỡng chất. Bên cạnh đó, chị em hãy ưu tiên chế biến món ăn đơn giản bằng cách hấp hoặc luộc để giữ nguyên dưỡng chất. 

Bổ sung vitamin D để hấp thụ canxi tốt hơn

Để tối ưu hoá hấp thu canxi, mẹ bầu nên bổ sung vitamin D bằng cách:

• Ăn thực phẩm giàu vitamin D: Cá béo, lòng đỏ trứng, nấm hoặc thực phẩm tăng cường vitamin D  như sữa, nước cam.
• Tắm nắng: Phơi nắng buổi sáng 7 – 9h khoảng 15 – 20 phút/ngày, 3 – 4 lần/tuần để cơ thể tự tổng hợp vitamin D. 
• Sử dụng viên uống có chứa vitamin D: Nếu mẹ bầu thiếu vitamin D theo chẩn đoán của bác sĩ cần bổ sung 400 – 800 IU/ngày theo chỉ định bác sĩ. 

Có chế độ sinh hoạt khoa học 

• Uống đủ 2.5 – 3 lít nước/ngày để tối ưu hoá quá trình trao đổi chất, giảm nguy cơ táo bón.
• Vận động nhẹ nhàng với các bài tập như yoga, đi bộ,… giúp nâng cao sức khỏe xương, cải thiện lưu thông máu và hỗ trợ hấp thu canxi. 
• Dành thời gian nghỉ ngơi nhiều, tránh căng thẳng, ngủ đúng giờ (đủ 7 – 8 tiếng/ngày) để cơ thể phục hồi, tăng hiệu quả sử dụng các vi chất như vitamin D hay canxi. 

Bổ sung từ thực phẩm chức năng, sản phẩm dinh dưỡng

Mẹ bầu cũng có thể tìm gặp bác sĩ để được hướng dẫn sử dụng thực phẩm chức năng chứa canxi hợp lý. Các loại canxi phổ biến hiện nay thường là canxi citrate và canxi carbonate. Trong đó canxi citrate dễ hấp thu, phù hợp với mẹ bầu có dạ dày nhạy cảm, còn canxi carbonate cần uống cùng bữa ăn để đạt hiệu quả tối ưu.

Để đảm bảo an toàn, cung cấp đầy đủ lượng canxi cần thiết, chị em có thể tham khảo MamaCare Premium & Complete Mother’s Nutrition. Đây là dòng sữa cao cấp từ Úc cung cấp dinh dưỡng thiết yếu cho phụ nữ cả trước, trong và sau thai kỳ. Bên cạnh các dưỡng chất như axit folic, sắt, iốt, vitamin B12 – D3,… Premium & Complete Mother’s Nutrition giàu canxi với 400mg/khẩu phần sữa giúp giảm thiểu nguy cơ thiếu canxi cho cả mẹ và bé. Đặc biệt, mẹ bầu sử dụng thường xuyên còn hỗ trợ thai nhi hình thành và phát triển xương răng mạnh mẽ, đồng thời  ngăn ngừa dị tật và nứt đốt sống không đáng có. 

Để tìm mua Premium & Complete Mother’s Nutrition chính hãng, mẹ bầu hãy liên hệ trực tiếp cho MamaCare theo các kênh bán hàng sau:

• Hotline: 0963288446
• Fanpage: https://www.facebook.com/mamacarevie
• Website mua hàng: https://mamacare.com.vn/shop/

Lưu ý khi bổ sung canxi cho bà bầu

• Bổ sung đúng liều lượng theo từng giai đoạn thai kỳ: Không bổ sung canxi vượt quá 1.500mg/ngày, tránh nguy cơ dư thừa canxi gây sỏi thận, táo bón. Tốt nhất chị em nên tham khảo ý kiến bác sĩ khi cần bổ sung. 
• Uống canxi đúng thời điểm để hấp thụ tốt nhất: Nên uống canxi vào buổi sáng hoặc trưa, cách xa thời điểm uống sắt ít nhất 2 giờ để không làm giảm khả năng hấp thụ dưỡng chất. 
• Không uống canxi cùng sắt và một số thực phẩm: Quá trình hấp thụ canxi có thể bị cản trở nếu bà bầu sử dụng cà phê, trà hoặc các thực phẩm giàu oxalate. 
• Kết hợp với vitamin D để tăng hiệu quả hấp thụ: Mẹ bầu cần đảm bảo cung cấp vitamin D cho cơ thể thông qua tắm nắng hoặc sử dụng các loại thực phẩm chức năng theo hướng dẫn của bác sĩ để canxi được hấp thu tốt hơn. 

Nhận biết và khắc phục dấu hiệu thiếu canxi ở bà bầu là bước quan trọng để có được thai kỳ ổn định và giúp thai nhi phát triển khoẻ mạnh. Song để đảm bảo an toàn, mẹ bầu cần tham khảo ý kiến của bác sĩ để việc bổ sung canxi được diễn ra an toàn, đạt kết quả tốt.